Breaking, Entertainment, Health, Nepal news, News » रिक्सा चालक महिलाको मार्मिक कथा

पछिल्लो समयमा महिलाहरु चुल्होचौका र परिवारमात्रै सम्हाल्नुपर्छ भन्ने मान्यताबाट विस्थापित हुदै गएका छन् । शहरबजारदेखि गाउघरका महिला समेत आत्मनिर्भर बन्ने बाटो पहिल्याउन थालेका छन् । यसैको एक उदाहरण बेनकी छन् – कपिलबस्तु चन्द्रौटाकी गोमा न्यौपाने ।
कम लगानीमा स्वरोजगार बन्न चाहानेहरुका लागि अटो रिक्सा रोजाई बनेको छ ।कपिलवस्तुको शिवराज नगरपालिका भित्रको शिवगढी ई—रिक्सा यातायात व्यवसायी संघमा करिब ८७ रिक्सा चल्छन् । यहाँ चल्ने रिक्सा सबैजसो पुरुषहरुले मात्रै चलाउँदै आएका थिए, तर पछिल्लो समयमा चन्द्रौटा बजारमा एक महिलाले पनि रिक्सा चलाउन थालेकी छिन । उनी हुन गोमा न्यौपाने ।
अरुकै रिक्सा भाडा चलाएर तीनजनाको परिवार पाल्दै आएकी गोमा शर्माको विहानभरीको समय छोराछोरीलाई स्कुलका लागि तयार गर्दा वित्छ । साना छोराछोरीलाई विद्यालय पुराएपछि शुरु हुन्छ–उनको दैनिकी अटो रिक्सा चलाउने काम । सडकमा सवारी पर्खेर उनीहरुको गन्तव्यसम्म सुरक्षित र भरपर्दो रुपले पु¥याउन पाउँदा उनलाई खुशी लाग्छ, साथै आयआर्जन पनि । आफै आत्मनिर्भर बन्नका लागि विभिन्न कम्पनीहरुमा लामो समयसम्म कामदारको जीवन विताएकी गोमा अहिले आफै स्वरोजगार बन्नुपर्छ भनेर रिक्सा भाडामा लिएर चलाउँन थालेकी हुन् । शिवगढी अटो रिक्सा व्यवसायको रिक्सा भाडामा चलाउदै आएकी शर्माको दैनिक रिक्सा भाडा खर्च कटाएर बचेको पैसाले २ छोराछोरीको खानपान र पढाई खर्च कटाएर बच्ने रकम संकलन गरी पछि आफ्नै रिक्सा किन्ने लक्ष्य छ ।शुरुका दिनमा अटो रिक्सा चलाउँदा महिलाले पनि रिक्सा चलाउछन् र ? भन्ने प्रश्न र समाजका केहि नमिठा शब्दले उनलाई घोचेको थियो । तर, मनमा अदम्य सहास ,आत्म निर्भर बन्ने चाहाना र पारीवारिक परिस्थितीका अगाडी ति बचनहरुले घाउ बनाउन नसकेको र धेरै हिम्मत जुटेको हँसिलो मुद्रामा गोमा बताउँछिन् ।महिलाले सजिलो र सरल काम मात्रै रोज्ने हुदाँ अहिले महिलाहरु घर भित्रै खुम्चनु परेको उनको बुझाई छ । दैनिक अटो रिक्सा चलाउँदा मानिसहरुलाई उनीहरुको गन्तव्यसम्म पु¥याउँदा कतिले कामको प्रशंसा गरेको र कतिले हेय दृष्टिले हेर्ने गरेको उनको अनुभव छ । त्यसो त परिवरको सहयोग उनले पर्याप्त पाउन सकेकी छैनन । ‘अटो रिक्सा चार्ज गर्न सम्म दिदैनन् अरुकै घरमा पैसा तिरेर चार्ज गर्ने गरेकी छु’ उनले भनिन् ।शिवराज नगरपालिका १ शिवपुर बस्ने गोमाको श्रीमान भने भारतमा छन् । भारतमा कामकै शिलशिलामा श्रीमानले दोस्रो विवाह गरेपछि विचल्लीमा परेकी गोमा छोराछोरी लिएर नेपाल फर्किन । र, अहिले शिवपुरमै रहेको आफ्ना श्रीमानको घरमा बसेकी छिन् । श्रीमानले गरेको व्यवहारले यो पेशा रोज्नु परेको उनको भनाई छ ।
१२ कक्षा सम्मको अध्ययन गरेकी गोमाको विवाह १० बर्ष पहिले भएको हो । विवाह भएकै बर्ष उनी श्रीमानसंग भारततर्फ लागिन् । विहे पछिका दिनहरु पहिले राम्रै रहेपनि पछि श्रीमानको व्यवहारमा परिर्वतन हुर्दै गयो । ‘दैनिक मदिरा सेवन गरी अनाहकमा झगडा गर्ने र कुट्ने समेत गर्न थाले ।’ भन्छिन् – ‘श्रीमानको दुव्र्यवहार सहन नसकी २०७३ बैशाखमा माइती घर पर्वत आए । नेपाल आएपछि उनलाई श्रीमानले पछि फेरी बोलाएनन् ।धेरै हण्डर र सास्ती खेपेपछि आफैले केहि काम गर्नै पर्ने भयो भनने सोचेर अरु काम छाडेर रिक्सा चलाउन थालेको उनले बताईन । ‘अहिले आफु खुसी काम गर्छु छोराछोरीलाई पनि समय दिन सकेकी छु कमाइ पनि राम्रै छ म सन्तुष्ट छु ’ संघसंस्था अधिकार कर्मीहरुको बारेमा सुनेको भएपनि अहिलेसम्म कोही खोजखबर गर्न नआएको उनले बताईन ।
‘महिलाहरुले स्वरोजगार मुलक काम गर्न खोजे विभिन्न संघसंस्थाले सहयोग गर्छ भन्ने सुनेकी छु तर अहिले सम्म मलाई सहयोग गर्न त के सोध्न पनि कोहि आएको छैन । नेपाल सरकारले पनि विभिन्न किसिमका स्वरोजगार कार्यक्रम ल्याए पनि हामीजस्ता महिलाहरुलाई हौसला दिने र सहयोग पु¥यान सकेको छैन ,कहि कतैबाट सहयोग पाए आफै अटो रिक्सा किनेर चलाउने साँेचमा छु तर म एक्ली महिला संघसंस्थामा सहयोग माग्न जाउँकी भाडाको रिक्सा चलाउन जाँउ ?’
श्रीमानले अर्को विहे गरेपनि श्रीमान आए परिवारसंगै मिलेर बस्ने सोच छ उनको । भन्छिन –‘नगर्नु गल्ती भर्ईहाल्यो अब घरमा मिलेर बस्नुनै राम्रो हुन्छ ।’स्रोत : रातो पाटि

0 comments

Write Down Your Responses